Wat mag er in de composter? De complete lijst van toegestaan en verboden afval

Afdrukken

'Mag dit op de composthoop?' Dat is de vraag die we ons stellen bij de keukenafvalbak, met een schil of een papieren zakdoekje in de hand. Goed nieuws: een tuincomposter accepteert een heel grote verscheidenheid aan afval, veel meer dan een wormenbak. Toch zijn er enkele uitzonderingen die u moet kennen, en een handvol gevallen die u met gezond verstand moet doseren.

Hier volgt de complete lijst, ingedeeld in vier groepen: wat er zonder aarzelen in mag, wat er met mate in mag, wat er nooit in mag, en de gevallen waarover de meningen verdeeld zijn.

Ja, zonder aarzelen: keukenafval

De keuken levert het grootste deel van de dagelijkse aanvoer. Dit afval is vochtig en rijk aan stikstof: dit zijn de zogenaamde 'groene' materialen.

• Schillen en loof van groenten en fruit, rauw of gekookt, en ook beschadigd fruit en beschadigde groenten.
• Koffiedik en papieren filters, papieren theezakjes (verwijder het nietje als dat er is).
• Plantaardige etensresten: rijst, pasta, gekookte groenten, in redelijke hoeveelheden.
• Eierschalen, bij voorkeur fijngemaakt.
• Uitgebloeide bloemen van boeketten en kamerplanten.

Wist u dat?

Eierschalen en schelpen breken in een huishoudelijke composter nauwelijks af. Nutteloos zijn ze daarom niet: ze beluchten het mengsel en geven geleidelijk mineralen af. Het is dus heel normaal dat u ze bij het oogsten nog heel terugvindt.

Ja, zonder aarzelen: tuinafval

De tuin levert zowel groene materialen (gemaaid gras, jonge scheuten) als droge, zogenaamde 'bruine' materialen, die onmisbaar zijn om de compost structuur te geven.

• Gemaaid gras, nooit in een dikke laag en altijd gemengd met droog materiaal.
• Dode bladeren, bij voorkeur versnipperd of met de grasmaaier fijngemaakt.
• Heggensnoeisel en kleine takken, in stukken geknipt of versnipperd.
• Stro, schors, uitgebloeide bloemen, resten uit de moestuin aan het eind van het seizoen (tomatenplanten, bonenloof…).
• Onkruid dat is uitgetrokken voordat het zaad vormt.

De tuin produceert vaak meer afval dan de keuken: hoe u grote hoeveelheden verwerkt, leggen we uitgebreid uit in onze fiche Groenafval uit de tuin.

Ja, zonder aarzelen: enkele soorten huishoudelijk afval

We denken er minder snel aan, maar verschillende soorten huishoudelijk afval zijn uitstekende bruine materialen, waardevol om de schillen in evenwicht te brengen.

• Papieren zakdoekjes en keukenpapier (zonder schoonmaakmiddel).
• Onbedrukt bruin karton, in stukken gescheurd: eierdozen, rolletjes van keukenpapier, verpakkingskarton zonder plakband.
• Krantenpapier, in kleine hoeveelheden en verfrommeld of versnipperd.
• Zaagsel en houtkrullen van onbehandeld hout, nooit van behandeld, geverfd of gelakt hout.
• Afgekoelde houtas, in kleine hoeveelheden: houtas is zeer basisch, af en toe een handvol is genoeg.
• Kamerplanten die verwelkt of uitgebloeid zijn.

Met mate of in kleine stukjes

Dit afval is composteerbaar, maar vraagt wat aandacht, ofwel omdat het langzaam afbreekt, ofwel omdat het dieren kan aantrekken.

• Brood, zuivel, kaaskorsten: toegestaan, maar in kleine hoeveelheden en ingegraven in het midden van de hoop, om geen knaagdieren aan te trekken.
• Citrusvruchten: ja, in stukjes en in de normale hoeveelheden van een huishouden.
• Hard of houtig afval: koolstronken, pitten, dikke stengels en takken. Ze breken heel langzaam af als ze niet eerst in stukken worden gesneden of versnipperd.
• Grote hoeveelheden van hetzelfde afval: een hele emmer gemaaid gras of bladeren in één keer verstoort het evenwicht van het mengsel. U kunt het beter apart bewaren en beetje bij beetje toevoegen.

Het advies van Willy

Hoe kleiner een stuk afval gesneden is, hoe meer aangrijpingspunten het de micro-organismen biedt en hoe sneller het wordt omgezet. Met één snee van het mes door de stronken en meloenschillen op het moment dat u ze weggooit, wint u veel tijd.

Nee: de rode lijst

Dit afval hoort niet in een composter, ofwel omdat het niet afbreekt, ofwel omdat het de compost vervuilt of een gezondheidsrisico vormt.

• Alle soorten plastic, ook zakken en plastic die 'biologisch afbreekbaar' worden genoemd: die horen niet in een thuiscomposter.
• 'Composteerbaar' servies en 'composteerbare' zakken: die zijn ontworpen voor industriële composteerinstallaties, waar de temperatuur veel hoger oploopt dan in een tuincomposter.
• Wegwerpluiers, vochtige doekjes, de inhoud van stofzuigerzakken.
• Glas, metaal, synthetisch textiel, glanzend papier en stickers van fruit.
• Behandeld, geverfd of gelakt hout, en chemische producten (afgewerkte olie, oplosmiddelen…), die naar het milieupark gaan.
• Kattenbakvulling en uitwerpselen van honden of katten, die ziekten kunnen overdragen.
• Zieke planten en onkruid dat al zaad heeft gevormd: een huishoudelijke composter wordt niet warm genoeg om ziektekiemen of zaden te vernietigen.

Om te onthouden

Een eenvoudige regel voor twijfelgevallen: plantaardig, onbehandeld afval dat in de natuur vanzelf zou afbreken, mag vrijwel zeker in de composter. Controleer de lijst voor alles wat van een dier afkomstig is.

De gevallen waarover de meningen verdeeld zijn

Vlees en vis, botten, grote hoeveelheden citrusvruchten, strooisel van plantenetende dieren, woekerende vaste planten: de meningen lopen uiteen, afhankelijk van de bron en van het type composter. We hebben deze gevallen, met ons standpunt voor elk ervan, samengebracht in een aparte fiche: Citrusvruchten, vlees, brood, strooisel, onkruid: het afval waarover de meningen verdeeld zijn.

Voor resten die de composter slecht verteert (vlees, vis, gerechten met saus) bestaat er een aanvullende oplossing: bokashi-fermentatie, die ze voorbereidt voordat u ze aan de composter of de grond toevertrouwt.

Composter of wormenbak: niet helemaal dezelfde lijst

Hebt u ook een wormenbak, haal de twee lijsten dan niet door elkaar. Compostwormen zijn gevoeliger: ze houden niet van grote hoeveelheden gemaaid gras of van takken, en bij hen beperkt u citrusvruchten en de uienfamilie. De tuincomposter accepteert daarentegen veel meer soorten afval en grotere hoeveelheden. Voor de wormen kunt u terecht in onze fiche Wat kunt u regenwormen te eten geven?

Het geheugensteuntje voor bij de keukenafvalbak

Zodat het hele gezin zonder aarzelen kan sorteren, volgt hier de korte versie, om over te schrijven op een etiket of op de kastdeur te hangen:

• Ja: schillen, beschadigd fruit en beschadigde groenten, koffiedik en koffiefilters, thee, eierschalen, uitgebloeide bloemen, gemaaid gras in een dunne laag, bladeren, klein versnipperd snoeisel, keukenpapier, papieren zakdoekjes, bruin karton, zaagsel van onbehandeld hout.
• Een beetje, klein gesneden en ingegraven: brood, zuivel, kaas, citrusvruchten, etensresten, afgekoelde houtas.
• Nee: plastic, ook 'biologisch afbreekbaar', composteerbaar servies, luiers, vochtige doekjes, glas, metaal, textiel, behandeld of geverfd hout, chemische producten, kattenbakvulling, uitwerpselen van honden of katten, zieke planten, onkruid met zaad.

In de keuken bespaart een keukenafvalbak met deksel u het dagelijkse heen en weer lopen naar de tuin en houdt hij fruitvliegjes buiten. De Compostemmer Kaylis 7L of de Compostemmer Maze 9L houden de schillen binnen handbereik tussen twee tochtjes naar de tuin. Zorg ook voor een voorraad droog materiaal naast de composter (bladeren, karton, houtsnippers): bij elke emmer keukenafval hoort een portie bruin materiaal. Waarom, leggen we uit in onze fiche Groene en bruine materialen.

Samengevat

Bijna alles uit de keuken en de tuin mag in de composter: schillen, koffiedik, schalen, gemaaid gras, bladeren, versnipperd snoeisel, keukenpapier en bruin karton. Brood, zuivel en citrusvruchten mogen in kleine hoeveelheden. Plastic (ook 'biologisch afbreekbaar'), behandelde producten, kattenbakvulling en zieke planten blijven uitgesloten. Twijfelt u, vraag u dan af of het afval plantaardig en onbehandeld is en of het in de natuur vanzelf zou afbreken, en snijd het in kleine stukjes.

Bijbehorende producten

Bestseller

Bokashi-emmer Confort

Inhoud 14 liter, per stuk of in een set van 2 verkrijgbaar

€ 49,40

Pre-order

245L Maze roterende composteerder met dubbele compartimenten

Moeiteloos buiten composteren

€ 251,08

Maze 180L roterende composteerder met dubbele compartimenten

Moeiteloos buiten composteren

€ 180,50

Urbalive 6L compostbak

Met uitneembare binnenmand

€ 15,03

Andere werelden van de gids

Wormencompostering30 fiches →Bokashi24 fiches →EM-micro-organismen26 fiches →