EM en zwembad: wat we echt weten over effectieve micro-organismen in zwemwater

Afdrukken

« Een zwembad zonder chloor dankzij micro-organismen »: die belofte keert vaak terug in brochures over EM. Ze is aantrekkelijk, want niemand houdt van chloorlucht of prikkende ogen. Maar een zwembad is geen tuinvijver, en het water waarin u zwemt, met uw hoofd onder water, moet veilig blijven.

Wij verkopen EM-producten en keramiek die sommige mensen rond het zwembad gebruiken. We zijn u dus een duidelijk antwoord verschuldigd: wat fabrikanten voorstellen, wat het onderzoek zegt, wat de wet zegt en wat u redelijkerwijs kunt doen.

Zwemwater moet gedesinfecteerd worden

Elke zwemmer brengt micro-organismen in het water: van de huid, de mond, de neus en soms sporen van ontlasting. Lauw, verlicht water met veel organisch materiaal is voor hen ideaal. Sommige ziektekiemen die vaak voorkomen in slecht onderhouden zwembaden veroorzaken oorontstekingen, huidinfecties of maag-darmklachten. Daarom moet zwembadwater niet alleen gefilterd worden, maar ook desinfecterend blijven: het moet voortdurend kunnen onschadelijk maken wat zwemmers meebrengen.

Openbare zwembaden vallen onder de hygiëneregels voor zwemwater van uw land: hun water moet gefilterd, gedesinfecteerd en desinfecterend zijn, en wordt regelmatig gecontroleerd. Een zwembad dat alleen door één gezin wordt gebruikt, valt buiten die regels, maar niet buiten de risico's: die moet u zelf beheersen, vooral als er kinderen in zwemmen.

Om te onthouden

Effectieve micro-organismen zijn geen desinfectiemiddelen. Ze vervangen geen chloor, broom, zoutelektrolyse of enige andere desinfecterende behandeling van zwemwater.

Wat fabrikanten voorstellen

In zijn documentatie beschrijft de fabrikant van EM een zwembadbehandeling die twee onderdelen zou combineren:

• een vloeibaar EM-product zoals EM Clean, 1 L per 10.000 L water, van drie keer per seizoen tot één keer per week, afhankelijk van het gebruik;
• EM-keramiek in het zandfilter, 500 g per 10.000 L, dat minstens tien jaar werkzaam zou blijven.

Volgens hem zou deze behandeling organisch materiaal, algen en ziektekiemen verminderen en het mogelijk maken veel minder chloor te gebruiken. We geven deze beweringen weer omdat ze de ronde doen, maar we maken ze niet tot de onze.

Wat het onderzoek zegt

We hebben gezocht naar onafhankelijke proeven die de hygiënische kwaliteit meten van zwembadwater dat met EM is behandeld: we hebben er geen enkele gevonden. Geen enkel gepubliceerd gegeven toont aan dat een EM-product zwemwater vrij houdt van gevaarlijke ziektekiemen.

De redenering wijst eerder de andere kant op:

• Chloor doodt micro-organismen, ook die van EM. De EM-fabrikanten zelf raden af ze te mengen met gechloreerd water. In een correct gechloreerd zwembad overleven toegevoegde EM niet lang.
• Een EM-product voegt organisch materiaal toe (gefermenteerde melasse, plantenextracten). En chloor reageert met organisch materiaal: het wordt erdoor verbruikt, in plaats van beschikbaar te blijven om te desinfecteren.
• Proeven in natuurlijk water met EM-ballen laten zien dat een gefermenteerde organische toevoeging ook bacteriën en voedingsstoffen kan aanvoeren. We gaan daar dieper op in in onze fiche over vijverballen.

Tot slot beslecht de wet een deel van de vraag. In de Europese Unie is een product dat wordt voorgesteld als middel om ziektekiemen of algen in zwembadwater te doden of te beheersen een biocide. Het moet goedgekeurde werkzame stoffen bevatten en over een toelating beschikken. Geen enkel EM-product heeft die status. Meer weten? Lees onze fiche EM en regelgeving.

Wist u dat?

De « chloorlucht » die in de ogen prikt, komt niet van te veel chloor, maar van chlooramines, die ontstaan wanneer chloor reageert met zweet, urine en andere stoffen die zwemmers meebrengen. Een douche voor het zwemmen en voldoende waterverversing beperken de vorming ervan.

Let op bij spa's en bubbelbaden

Wat geldt voor een zwembad, geldt nog meer voor een spa of jacuzzi. Het water is er warm, het volume klein en het wordt door meerdere mensen gedeeld. Sommige bacteriën groeien er snel, en de bubbels verspreiden fijne druppeltjes die u inademt. Een spa moet altijd gedesinfecteerd worden volgens de instructies van de fabrikant, met frequente controles. EM en keramiek vervangen daar niets.

Als u toch EM wilt gebruiken

U kunt EM rond het zwembad gebruiken, op voorwaarde dat u uw gebruikelijke behandeling behoudt en die nooit vermindert op basis van een belofte.

• Rond het bad: de EM Clean allesreiniger, verdund volgens de gebruiksaanwijzing, is geschikt om de terrassen, de randstenen, de technische ruimte of het afdekzeil (na verwijdering) schoon te maken. Onze gebruikstips staan in de fiche Natuurlijk schoonmaken met EM Clean.
• In het water: wilt u EM Clean per se in het bad uitproberen, doe het dan nooit tijdens een shockbehandeling, en controleer daarna of uw desinfectiemiddelgehalte binnen het bereik blijft dat de fabrikant van uw behandeling aanbeveelt.
• Keramiek: parels zoals onze roze EM-keramiekparels worden aangeboden voor natuurlijke vijvers en zwembaden. Het zijn voorwerpen van gebakken keramiek, zonder levende micro-organismen. Ze desinfecteren het water niet: zie onze fiche over EM-keramiek voor wat u ervan kunt denken.

Het advies van Emy

Test het water van uw zwembad in het seizoen minstens één keer per week, en na elke drukke dag of elk onweer, met teststrips of een testset. Noteer de pH en het desinfectiemiddelgehalte: alleen zo weet u of uw water echt veilig is.

De natuurlijke zwemvijver, een ander model

Droomt u van water zonder desinfectiemiddel, dan bestaat er een echte oplossing: de natuurlijke zwemvijver, ook wel biologisch zwembad genoemd. Die werkt volgens een ander principe. Het water stroomt door een beplante regeneratiezone en biologische filters, waar de planten en de reeds aanwezige micro-organismen de voedingsstoffen opnemen. Er is geen desinfecterende behandeling, en u aanvaardt levend water, nooit steriel, met wat algen en kleine waterdieren.

Zo'n vijver wordt vanaf het begin ontworpen, met een flinke beplante oppervlakte en een nauwkeurige dimensionering. Een gewoon zwembad wordt geen natuurlijke zwemvijver door er EM in te gieten. Zijn ze open voor publiek, dan gelden voor deze zwemvijvers overigens specifieke hygiëneregels. Voor een privézwemvijver schakelt u best een vakman in die gespecialiseerd is in dit soort installaties.

Samengevat

Zwembadwater moet desinfecterend blijven, omdat zwemmers er voortdurend ziektekiemen in brengen. EM zijn geen desinfectiemiddelen, geen enkel onafhankelijk onderzoek toont aan dat ze zwemwater zuiveren, en chloor vernietigt ze. Gebruik ze liever om de omgeving van het bad schoon te maken, behoud uw gebruikelijke behandeling en controleer het water elke week. Ook keramiek vervangt niets. Wilt u echt zonder desinfectiemiddel, kies dan voor een natuurlijke zwemvijver die daarvoor ontworpen is.

Bijbehorende producten

EM Photo+ Aquabiome | Fles van 1 L

Algenbehandeling voor vijvers en poelen, van 0,5 tot 10 L

€ 37,81

Bestseller

EM Bokashi vijverbal | 4 stuks

Slib verminderen en verwijderen in bassins, vijvers en poelen

€ 24,10

Bestseller

Roze EM keramische kralen | 50 parels

Verwijdert chloor en ongewenste resten uit het water

€ 9,98

Bestseller

Grijze EM keramische parels & kralen | 50 parels

Verbeteren het water, beschermen huishoudelijke apparaten en maken de was zachter

€ 9,98

Andere werelden van de gids

Wormencompostering30 fiches →Composteren25 fiches →Bokashi24 fiches →